Kripto Para Nedir?

Kripto paralar 2009 yılında Bitcoin ile hayatımıza girdi. 2008 yılında yayınlanan ve ‘white paper’ olarak bilinen makalenin bir ‘manifesto’ şeklinde internette paylaşılmasıyla birlikte insanların dikkatini üzerine aldı. Parasal bir sistem olarak bakılan bu sistemin daha detaylı bir şekilde incelendiği takdirde ortada yepyeni, her yaş ve kesimden insanın katılabileceği, üretim ve kullanımında kurumların değil kişilerin söz sahibi olduğu bir finansal sistem olduğu görülüyor. 2015 yılında da Bitcoin den sonra gelen en büyük 2. Kripto para olan Etherum adlı yeni bir kripto para sisteme tanımlandı.

Etherum’dan kısaca bahsetmek gerekirse bünyesinde akıllı kontrat özelliği bulunan, açık kaynak kodlu ve merkeziyetsiz bir blok zinciri olduğunu söyleyebiliriz. 2015 yılında 11.9 milyon coin ile piyasaya sürülen Etherum şuan Bitcoin’den sonra en büyük piyasa değerine sahip kripto paradır.

Kripto Para Piyasası

Kripto piyasasının ilk çıkan ürünleri olan Bitcoin ve Etherum merkeziyetsiz bir yapıda idi. (Merkeziyetsizlik gücü merkezi bir otoritenin elinden alıp dağıtma işlemidir). Ancak Şu anda 9000’den fazla kripto para yani coin mevcut. Bunların bazıları merkeziyetsiz değil. Bunun sebebi ise şirketlerin, şahısların, grupların ve hatta bazılarının kendi isimlerini verdikleri coin’lerin piyasaya sürülmesidir. Günümüz döneminde değerine değer katmaya devam eden kripto para piyasası insanlar tarafından oldukça fazla ilgi görmekte. Bu sebeple piyasada hali hazırda işlem gören coin’lerin yanına her gün bir yenisi daha ekleniyor.

Kripto Paranın Piyasa Hacmi ve Kullanıcı Sayısı

Yapılan araştırmalara göre Türkiye’de 5 milyondan fazla kripto para kullanıcısı mevcut. Bir karşılaştırma yapmak gerekirse kripto para kullanıcılarının sayısı Borsa İstanbul’un kullanıcılarından çok daha fazla. Dünya genelinde net bir sayı vermek mümkün olmamakla birlikte çok fazla kullanıcısı olduğunu söyleyebiliriz. Ancak kişi sayısı söylemek mümkün değil. Çünkü bir kişinin birden fazla hesabı olabiliyor dolayısıyla araştırmalar sadece cüzdan sayıları üzerinden yapılabiliyor. Böylelikle bizim için önemli olan piyasa hacmini ölçebiliyoruz. Toplam piyasa hacmi 1.7 trilyon dolar civarında. Bunu farklı piyasalar ile karşılaştırdığımızda göze küçük bir rakam gibi gelebilir ancak arkasında herhangi bir kurum şirket ya da kişinin olmadığı bu sebeple halka mal olma amacıyla ortaya çıkmış bir sistemin ilerleyen zamanlarda büyümesi ve gideceği yolu göstermesi açısından gayet büyük ve dikkat çekici bir rakam.

Kripto Para ile Dijital Para Arasındaki Fark

Dijital para ve kripto para birbirinden ayıran özellik merkeziyetsizliktir. Kripto para patronu olmayan ve merkeziyetsiz bir yapı iken dijital para patron ve merkeziyet algılarına dayanır. Burada patron merkez bankasının kendisi veya bir şirket olabilir.

Kripto Paralar Ne Tür Riskler Barındırıyor?

Kripto paranın en büyük riski yükseliş trendi gören insanların biz de alalım zengin olalım beklentisi ile bu işe girişmeleridir. Kripto piyasasını bilen ve sürekli verileri takip eden kullanıcıların da bildiği üzere genel olarak kripto para piyasası al-sat lardan ziyade uzun vade yatırımda kâr bırakan bir piyasadır. Bununla birlikte normal piyasalarda büyük bir düşüş olarak görülecek olan yüzde 10’luk 20’lik düşüşler kripto para piyasasında çok fazla etki etmemektedir. Çünkü Yükseliş zamanlarında yüzde 50’ler 60’lar gören kripto paraların düşüşleri de elbette o denli yüksek olacaktır. Bu gibi düşme durumu ile karşılaşıldığında panik satışı yapıp zarara giren çok fazla kullanıcının mevcut olduğu biliniyor. Bu ve bunun gibi risklerden kaçınmak için finansal bilginin yanı sıra yeni çağa ve teknolojiye hakim olmakta çok önemli. Her işte olduğu gibi bu konuda da okumak ve araştırma yapmak gerekli.

Türkiye, Kripto Dünyasının Neresinde?

Bu tarz projeler Türkiye’de de mevcut. Kripto paralar ile bankacılık arasında köprü olmaya çalışan ödeme kuruluşları, e-para kuruluşları, cüzdan hizmet sağlayıcıları ülkemizde de mevcut. Ancak dünyanın her yerinde insanlar sürekli kod öğrenip bu alanda çalışmalar geliştiriyor. Bu konu hakkında çok fazla projemiz bulunmuyor. Ancak yazıda da belirttiğimiz gibi 3 milyonu aşkın kullanıcının bu piyasayı takip edip kullandığını biliyoruz. Ülkedeki genç yatırımcıları ve kripto dünyasının meraklılarını bilgilendirmek ve motive etmek en önemli noktalardan biridir. Bu şekilde kişinin üretmesine ve potansiyelini gerçekleştirmesine olanak sağlarız.

*

Ahmet Kürşat Arıcı

*